Grzałka

Grzałka akwarystyczna
Grzałki elektryczne na napięcie 230 V o mocy 1000 W i 2000 W

Grzałka – urządzenie służące do grzania, występujące zwykle jako element urządzenia technicznego, szczególnie grzejnego.

Grzałka chemiczna

Urządzenie wykorzystujące ciepło wydzielane podczas reakcji egzotermicznej.

  • egzotermiczna reakcja anodowego utleniania magnezu wodą w mikroogniwach, w których katodę stanowi metaliczne żelazo;
  • krystalizacja przechłodzonego stopu pięciowodnego tiosiarczanu sodu;
  • rozpuszczanie i solwatacja bezwodnego chlorku wapnia;
  • utlenianie reaktywnego, sproszkowanego żelaza;
  • powolne spalanie tabletkowanego węgla aktywnego z dodatkiem katalizatorów;
  • katalityczne utlenianie par benzyny.

Popularne zastosowania

  • ogrzewacz kieszonkowy
  • ogrzewacz w pakietach żołnierskiej żywności, tzw. FRH (Flameless ration heater)

Grzałka elektryczna

Urządzenie grzewcze wykorzystujące przemianę energii elektrycznej w ciepło podczas przepuszczania prądu elektrycznego przez materiał oporowy elementu grzewczego.

Konstrukcja grzałki musi być zaprojektowana tak, aby działać poprawnie w żądanym zakresie temperatur, oraz zazwyczaj musi być odpowiednio odizolowana elektrycznie od otoczenia i ogrzewanego ośrodka. Najczęściej spotykane konstrukcje:

  • grzałka ceramiczna
  • grzałka opaskowa
  • grzałka patronowa
  • grzałka płaska
  • grzałka PTC
  • grzałka rurkowa
  • grzałka silikonowa
  • grzałka zwojowa
  • mata grzejna

Grzałki są jednymi z najbardziej sprawnych urządzeń elektrycznych – niemal 100% pobieranej energii elektrycznej jest zamienianej na energię termiczną. Ponadto są elementami nie wprowadzającymi do sieci zasilającej zakłóceń z powodu braku elementów pojemnościowych lub indukcyjnych.

Grzałki elektryczne są szeroko używane w gospodarstwie domowym (czajnik elektryczny, pralka, suszarka do włosów) oraz w przemyśle do podgrzewania gazów, cieczy oraz ciał stałych (np. materiałów sypkich).

Grzałki posiadają charakterystykę rezystancyjną, co oznacza, że moc P {\displaystyle P} wydzielona na grzałce[1] jest opisana następująco:

P = U I = U 2 R = I 2 R . {\displaystyle P=U\cdot I={\frac {U^{2}}{R}}=I^{2}\cdot R.}

Zwiększenie napięcia przyłożonego do grzałki powoduje więc wzrost wydzielonej mocy do kwadratu.

Jednym z głównych problemów grzałek cieczy jest współczynnik przewodnictwa ciepła na granicy grzałka-ośrodek. Osadzanie się zanieczyszczeń na powierzchni grzałki powoduje zmniejszenie tego współczynnika, co z kolei skutkuje pogorszeniem oddawania ciepła, a tym samym zwiększeniem temperatury grzałki. Wyższa temperatura pracy powoduje natomiast szybszą degradację właściwości izolacji elektrycznej (tzw. starzenie) wewnątrz grzałki, co prowadzi do jej zniszczenia.

Zobacz też

Zobacz hasło grzałka w Wikisłowniku

Przypisy

  1. r, Kalkulator mocy transformatora drutu oporowego [online], DEMAKS.PL, 15 listopada 2023 [dostęp 2023-11-23]  (pol.).